Osteoarthritis ti isẹpo orokun jẹ arun ti eto iṣan-ara, eyiti o ni idibajẹ ati iparun ti awọn ohun elo kerekere ti isẹpo, bi abajade ti iṣeto ati awọn iṣẹ ti kerekere ti wa ni idamu. Arun naa ni awọn orukọ pupọ - gonarthrosis, deforming osteoarthritis. Itoju ti arthrosis ti isẹpo orokun ko ni ero ti ko ni idaniloju tabi oogun kan ti o le ṣe iranlọwọ fun gbogbo eniyan ti o jiya lati iṣoro yii. Níwọ̀n bí arthrosis ti jẹ́ àrùn tí ń tẹ̀ síwájú, a máa ń ṣàkíyèsí rẹ̀ lọ́pọ̀ ìgbà nínú àwọn obìnrin tí wọ́n sanra jù, àrùn ẹ̀jẹ̀, àti àwọn àgbàlagbà. A ṣe itọju ati ilana ni ọkọọkan fun alaisan kọọkan.
Osteoarthritis ti isẹpo orokun le jẹ ẹyọkan tabi ẹgbẹ-meji (da lori boya arun na ndagba lori ọkan tabi awọn ẹsẹ mejeeji). Ni awọn aami aisan akọkọ, o jẹ dandan lati lọ si itọju to peye, nitori aibikita iṣoro yii le ja si iparun ikẹhin ti kerekere ati ifihan ti egungun ati, bi abajade, ailera eniyan.
Awọn ipele mẹta ti arun na wa:
- Ipele ibẹrẹ ti arthrosis orokun jẹ ijuwe nipasẹ ipadanu ti awọn ohun-ini gbigba-mọnamọna ati, bi abajade, kerekere n pa ara wọn mọra nigba gbigbe, nfa aibalẹ nla si alaisan. Kerekere di inira, dibajẹ, gbẹ, ati ni awọn ipele to ti ni ilọsiwaju ti arun na paapaa di awọn dojuijako.
- Nitori idinku ti o dinku, idibajẹ egungun bẹrẹ, eyiti o yori si dida awọn osteophytes (awọn idagbasoke lori oju awọn egungun) - eyi ni ipele keji ti arun na. Ara tuntun ti isẹpo ati kapusulu tun wa labẹ abuku, isẹpo orokun diėdiė atrophies nitori lile ti gbigbe. Iyipada tun wa ninu iwuwo ti ito apapọ (o di nipon, viscous diẹ sii), sisanra ti ko dara, ati ibajẹ ni ipese awọn ounjẹ si isunmọ orokun. Tinrin ti awọ ti o wa laarin awọn isẹpo cartilaginous dinku aaye laarin awọn egungun sisọ.
- Arun naa nlọsiwaju ni iyara ati yarayara lọ si ipele kẹta, nigbati alaisan ko ni anfani lati gbe nitori irora igbagbogbo ni orokun. Awọn iyipada agbaye ati awọn iyipada ti ko ni iyipada waye ni awọn ohun elo kerekere, ti o fa si ailera eniyan.
Ni ọpọlọpọ igba, arthrosis tabi gonarthrosis ndagba lẹhin ipalara tabi ọgbẹ, lakoko ti eniyan kan ni irora irora nigbagbogbo ninu orokun, eyiti o ṣe idiwọ awọn agbeka rẹ ni pataki.
Awọn idi fun idagbasoke ti arthrosis
Arthrosis ti isẹpo orokun, itọju eyiti o gba akoko pipẹ, le ṣafihan ararẹ nitori awọn nkan wọnyi:
- Jiini predisposition.
- Awọn ipalara: dislocations, bruises, fractures. Nigbati o ba n ṣe itọju orokun ti o farapa, isẹpo ti wa ni ipilẹ ati pe eniyan ko le tẹ tabi ṣe atunṣe ẹsẹ fun akoko kan. Eyi yori si ibajẹ ti sisan ẹjẹ, eyiti o jẹ igbagbogbo mu idagbasoke ti gonarthrosis post-ti ewu nla.
- Yiyọ ti meniscus.
- Iṣẹ ṣiṣe ti ara ti o pọju ti ko yẹ fun ọjọ ori eniyan, ti o fa si awọn ipalara tabi microtraumas, bakanna bi hypothermia ti awọn isẹpo. Fun apẹẹrẹ, nṣiṣẹ lori asphalt tabi squats ko ṣe iṣeduro fun awọn agbalagba, niwon lakoko awọn adaṣe wọnyi ni titẹ agbara pataki lori isẹpo orokun, eyiti o wọ pẹlu ọjọ ori ati pe ko ni anfani lati koju iru awọn ẹru bẹẹ.
- Isanraju ati isanraju. Ifosiwewe yii nyorisi ibajẹ si menisci, awọn ipalara eyiti o fa idagbasoke ti arthrosis ti awọn ẽkun.
- Awọn eegun alaimuṣinṣin tabi awọn iṣan alailagbara.
- Arthritis tabi awọn arun apapọ miiran ti o gba. Ilana iredodo le fa ikojọpọ ti ito synovial ninu iho apapọ tabi wiwu. Eyi fa iparun ti awọn ohun elo kerekere ti orokun, eyiti o yori si arthrosis ti awọn isẹpo orokun.
- Awọn rudurudu ti iṣelọpọ agbara ninu ara eniyan. Iwọn kalisiomu ti ko pe ni pataki buru si ipo ti egungun ati awọn ohun elo kerekere ninu ara eniyan.
- Awọn ẹsẹ alapin. Ẹsẹ ẹsẹ ti ko tọ n yi aarin ti walẹ, ati fifuye lori isẹpo di nla.
- Wahala ati aifọkanbalẹ ẹdọfu.
Awọn aami aisan ti arthrosis orokun
Aworan ile-iwosan ti arun na ni awọn ami aisan wọnyi:
- Awọn imọlara irora. Irora naa waye lojiji, da lori fifuye ti ara lori isẹpo orokun. Awọn ifarabalẹ irora le jẹ ti ẹda ti o yatọ. Ni ipele ibẹrẹ, iwọnyi jẹ lumbago alailagbara, eyiti eniyan nigbagbogbo ko san akiyesi pupọ. Irora kekere igbakọọkan le ṣe akiyesi fun awọn oṣu, ati nigbakan awọn ọdun, titi ti arun na yoo fi lọ si ipele ibinu diẹ sii.
- Àbùkù orokun han. Aisan yii han ni awọn ipele nigbamii. Ni akọkọ, orokun han wiwu tabi wiwu.
- Ikojọpọ ti ito apapọ ninu iho apapọ tabi cyst Baker. Eyi jẹ idasile ipon lori ogiri ẹhin ti isẹpo orokun.
- Crunching ti awọn isẹpo. Awọn ohun gbigbọn didasilẹ, eyiti o wa pẹlu irora, ni a ṣe akiyesi ni awọn alaisan ni awọn ipele keji ati kẹta ti arun na.
- Awọn aati iredodo ni synovium articular, nitori abajade eyi ti kerekere swells ati alekun ni iwọn didun.
- Arinkiri apapọ dinku. Ti ṣe akiyesi ni awọn ipele nigbamii. Lilọkun orokun di fere soro ati pe o wa pẹlu irora nla. Ni ipele ikẹhin, orokun le jẹ aibikita patapata. Iyipo eniyan yoo nira tabi ko ṣeeṣe patapata (diẹ ninu awọn alaisan gbe lori awọn ẹsẹ ti o tẹ).
Itoju ti arthrosis ti isẹpo orokun
Itoju ti arthrosis ti isẹpo orokun yẹ ki o jẹ okeerẹ. Titi di oni, ko si oogun oogun ti o tu rudurudu yii silẹ. Ọkan ninu awọn ipo pataki julọ fun itọju aṣeyọri jẹ ayẹwo akoko. Itọju iṣaaju fun arthrosis orokun ti bẹrẹ, ti o pọ si ni anfani ti gigun akoko idariji ati idilọwọ iparun ati abuku ti kerekere ati egungun egungun.
Lakoko itọju, dokita ati alaisan koju awọn iṣẹ ṣiṣe pupọ: +
- Imukuro tabi dinku irora;
- Ṣeto ipese awọn ounjẹ si apapọ orokun ati nitorinaa mu iṣẹ imularada rẹ pọ si;
- Mu sisan ẹjẹ ṣiṣẹ ni isẹpo orokun;
- Mu awọn iṣan ni ayika apapọ;
- Mu iṣipopada apapọ pọ;
- Gbiyanju lati mu aaye pọ si laarin awọn egungun ti a ti sọ.
Itọju arun na, da lori ipele ti idagbasoke rẹ, le jẹ Konsafetifu ati iṣẹ abẹ.
Itọju Konsafetifu ti arthrosis ti isẹpo orokun
Awọn oogun irora, egboogi-iredodo
Lati yọkuro tabi dinku irora, alaisan nigbagbogbo ni ilana ti awọn oogun egboogi-iredodo ti kii ṣe sitẹriọdu (NSAIDs). Iwọnyi le jẹ awọn tabulẹti, awọn ikunra, ati awọn abẹrẹ. Lara awọn oogun irora ti o wọpọ julọ ni atẹle naa. Awọn oogun wọnyi le ṣee lo ni awọn ọna meji - ẹnu tabi ni oke.
Ni deede, awọn alaisan fẹran itọju agbegbe ni irisi awọn gels, awọn ikunra, ati awọn abulẹ igbona. Ipa ti awọn irora irora ko waye lẹsẹkẹsẹ, ṣugbọn lẹhin awọn ọjọ diẹ (iwọn ọjọ 3-4). Ipa ti o pọju jẹ aṣeyọri lẹhin ọsẹ kan ti lilo deede ti oogun naa. Iru awọn oogun ko ṣe itọju arun na bii iru bẹ, ṣugbọn nikan ni irora irora, nitori ko ṣee ṣe lati bẹrẹ itọju fun irora.
Awọn oogun irora yẹ ki o mu ni muna gẹgẹbi ilana ti dokita; wọn yẹ ki o lo nikan fun irora nla, niwon igba pipẹ ati lilo loorekoore le ja si awọn ipa ẹgbẹ ati paapaa yara iparun ti kerekere apapọ. Ni afikun, pẹlu lilo igba pipẹ ti awọn oogun wọnyi, eewu ti awọn aati ikolu ti pọ si, pẹlu ọgbẹ inu, ọgbẹ duodenal, idalọwọduro iṣẹ ṣiṣe deede ti ẹdọ, awọn kidinrin, ati awọn ifihan inira ni irisi dermatitis tun ṣee ṣe.
Awọn homonu
Nigba miiran, ni itọju ti arthrosis ti isẹpo orokun, ilana ti awọn oogun homonu ni a fun ni aṣẹ. Wọn ti fun ni aṣẹ ti awọn NSAID ko ba munadoko mọ ati pe arun na funrararẹ bẹrẹ si ilọsiwaju. Ni ọpọlọpọ igba, awọn oogun homonu fun itọju arun yii ni a lo ni irisi awọn abẹrẹ.
Ilana itọju pẹlu awọn oogun homonu nigbagbogbo jẹ kukuru ati pe a fun ni aṣẹ lakoko akoko ti o buruju, nigbati ito iredodo kojọpọ ni apapọ. Awọn homonu ti wa ni itasi sinu isẹpo to lẹẹkan ni gbogbo ọjọ mẹwa.
Chondroprotectors
Lati mu pada ati ki o jẹ ẹran ara kerekere ni awọn ipele ibẹrẹ ti arun na, ilana kan ti glucosamine ati chondroitite sulfate, eyiti a pe ni chondroprotectors, ni a fun ni aṣẹ. Eyi jẹ itọju to munadoko julọ fun arthrosis. Wọn ko ni awọn contraindications, ati awọn ipa ẹgbẹ waye ni awọn ọran toje.
Vasodilators
Lati yọkuro spasm ti awọn ohun elo kekere, mu sisan ẹjẹ pọ si ati fi awọn ounjẹ ranṣẹ si isẹpo orokun, bakanna bi imukuro irora iṣan, awọn vasodilators ni a fun ni aṣẹ. Wọn fọ papọ pẹlu awọn chondroprotectors. Ti arthrosis orokun ko ba pẹlu ikojọpọ omi, o tun niyanju lati lo awọn ikunra igbona, awọn gels, ati awọn olomi.
Idaraya itọju ailera
Ilana ti itọju ailera le jẹ iwulo pupọ ati mu awọn abajade to dara nikan nigbati dokita paṣẹ ati ṣe labẹ abojuto, lori awọn iṣeduro ti alamọja tabi olukọni. Oogun ti ara ẹni lewu si ilera. A lo itọju ailera idaraya lati ṣe idiwọ siwaju sii iparun ti ẹran ara kerekere, fa fifalẹ idagbasoke ti lile, ati sinmi awọn spasms iṣan ti o fa irora. Lakoko awọn akoko ijakadi, itọju ailera idaraya jẹ contraindicated. Ilana ti awọn adaṣe ẹni kọọkan pataki, eyiti o ṣe akiyesi kii ṣe ipele ti arun na nikan ati ipo ti kerekere wa, ṣugbọn ọjọ-ori alaisan naa, yẹ ki o ni idagbasoke nipasẹ alamọja pataki ni aaye yii.
Ẹkọ-ara
Fisiotherapy ni a lo bi ọkan ninu awọn ọna ti itọju ailera Konsafetifu - electrophoresis, itọju laser, acupuncture, awọn ṣiṣan diadynamic, UHF. Ilana ti ifọwọra agbegbe tun fun awọn abajade rere. Awọn ọna itọju ti ara ṣiṣẹ ni awọn itọnisọna pupọ - yọkuro irora, dinku igbona, ṣe deede iṣelọpọ inu apapọ ati mu pada awọn iṣẹ deede rẹ. Ọna ati iye akoko itọju physiotherapy jẹ ipinnu nipasẹ itan-akọọlẹ iṣoogun ti alaisan ati pe a fun ni aṣẹ nikan lẹhin iwadii kikun ati iwadi ti ipo awọn isẹpo.
Fisiotherapy ti n yọ irora kuro pẹlu:
- Ìtọjú ultraviolet igbi alabọde (itọpa SUV). Olubasọrọ ti ina ultraviolet pẹlu awọ ara ti orokun tẹsiwaju titi ti pupa diẹ yoo han. Awọn nkan ti a ṣẹda ninu awọn tisọ ti o dinku ifamọ ti awọn okun nafu, nitori eyiti ipa analgesic ti waye. Iye akoko itọju naa jẹ aṣẹ nipasẹ dokita ti o da lori awọn ami aisan, igbohunsafẹfẹ ati biba irora. Ni apapọ, ilana itọju jẹ awọn akoko 7-8.
- Itọju oofa agbegbe ni ifọkansi si imularada gbogbogbo ti ara alaisan. Ilana yii n mu igbona kuro, mu irora kuro, ati yomi awọn spasms iṣan. Lilo daradara fun arthrosis ti isẹpo orokun ni awọn ipele ibẹrẹ. Ilana itọju nigbagbogbo ni opin si awọn ilana 20-25, ọkọọkan eyiti o to nipa idaji wakati kan.
- Itọju laser infurarẹẹdi, itọju ailera UHF-kekere, itọju ailera centimita (itọju SMV).
- Olutirasandi, darsonvalization, awọn iwẹ iwosan, itọju kikọlu, eyiti a fun ni aṣẹ lati mu ilọsiwaju ẹjẹ pọ si ni apapọ.
Itọju ibi isinmi imototo kii ṣe pataki kekere. Itọju yii jẹ ilana fun ibajẹ ati osteoarthritis dystrophic. Itọju yii, bii awọn ti a ṣe akojọ rẹ tẹlẹ, ni awọn ilodisi rẹ, nitorinaa dokita ti o wa ni pẹkipẹki ṣe ayẹwo itan-akọọlẹ iṣoogun ti alaisan ṣaaju ki o to ṣeduro ọna isọdọtun imototo.
Itọju abẹ ti arthrosis ti isẹpo orokun
Eyi jẹ ọna radical ti itọju arthrosis ti isẹpo orokun, eyiti o jẹ apakan tabi patapata mu iṣẹ ṣiṣe ti apapọ pada. Awọn ọna ati awọn fọọmu ti ilowosi abẹ da lori iwọn ibajẹ apapọ, ati lori itan-akọọlẹ iṣoogun ti alaisan.
Arun arthrosis ti o pẹ ti isẹpo orokun le ṣe itọju ni iṣẹ abẹ nikan - isẹpo orokun ti wa ni kikun tabi ni apa kan rọpo pẹlu endoprosthesis. Itọju abẹ ko gba laaye nikan lati mu ilọsiwaju dara, ṣugbọn tun lati mu agbara alaisan pada lati ṣiṣẹ ni awọn ipele ti o kẹhin ti arthrosis orokun. Ọpọlọpọ ṣe akiyesi akoko imularada gigun pẹlu lilo itọju ailera, mechanotherapy ati awọn ọna miiran lati jẹ ailagbara pataki ti iṣiṣẹ naa.
Awọn oriṣi pupọ wa ti itọju abẹ fun arthrosis ti isẹpo orokun:
Idena arthritis orokun
Lati yago fun arun yii, awọn eniyan ti o wa ninu eewu (awọn elere idaraya, awọn agbalagba, awọn eniyan apọju, awọn oṣiṣẹ ile-iṣẹ) gbọdọ tẹle awọn ilana kan:
- Ounjẹ to dara ati ija lodi si iwuwo pupọ. O jẹ dandan lati yọkuro awọn ounjẹ ti ko ni ilera lati inu ounjẹ rẹ - awọn ounjẹ ọra, awọn ounjẹ sisun, ọti, ati pe o dara julọ lati kan si onimọran ijẹẹmu kan ti yoo ran ọ lọwọ lọkọọkan yan ounjẹ to dara.
- Nigbati o ba n ṣe ere idaraya, ṣe abojuto ẹru lori awọn isẹpo rẹ ki o dinku ti o ba jẹ dandan.
- Ṣe abojuto ilera rẹ ki o tọju awọn aarun ajakalẹ ni akoko ti akoko, ni idilọwọ wọn lati di onibaje.
- Ti akoko ati itọju to peye ti awọn arun ọpa ẹhin, ti o ba jẹ eyikeyi, idagbasoke ti iduro deede.
- Awọn iṣẹ idaraya (gigun kẹkẹ, odo, nrin, awọn adaṣe gymnastic pataki fun awọn isẹpo).
- Ko si oogun ti ara ẹni! Ni awọn aami akọkọ ti arthritis orokun, lọ si ile-iwosan.
- Yẹra fun wahala, ni oorun ti o dara.
- Ni ifinufindo mu ajesara rẹ pọ si (ṣe ararẹ le tabi o kere ju gba ilana ti awọn vitamin ni igba 2-3 ni ọdun kan).
- Yago fun hypothermia ti ara, paapaa awọn opin isalẹ.
Igbesi aye ilera ati itọju akoko jẹ awọn ọna ti o dara julọ lati ṣe idiwọ arthritis orokun.